Het 3 lagen cultuurmodel is gebaseerd op 3 hypotheses. In de onderstaande filmpjes worden deze stap voor stap toegelicht. De filmpjes zijn gebaseerd op literatuur uit deze literatuurlijst.

De eerste hypothese: Mensen zijn meesters in aanpassing aan hun omgeving.

Film 1 (6:27 min) : Hebben wij weerstand tegen veranderingen? Veel mensen zeggen dat wij van nature weerstand hebben tegen verandering. Maar klopt die stelling wel?

Film 2 (8:28 min): De fundamentele attributiefout is een universele denkfout die wij maken en hij heeft belangrijke en onwenselijke gevolgen voor hoe wij naar gedrag in organisaties kijken en de oplossingen die we zoeken. Hoe zit dat precies?

Film 3 (2:33 min): Door welke bril kijk jij naar gedrag in organisaties? Welke deuren gaan open als je gaat geloven dat mensen van nature meesters zijn in aanpassing aan hun omgeving?

De tweede hypothese: Groepsgedrag is hoofdzakelijk onbewust gedrag.

Film 1 (6:20 min) : Onze bijzondere niche. Waarom is het zo belangrijk dat ons groepsgedrag hoofdzakelijk onbewust verloopt? Een korte uitleg over de evolutie van onze diersoort en de bijzondere niche die de mens heeft ontwikkeld.

Film 2 (3:41 min) : State mapping is een herkenbaar voorbeeld hoe wij ons gedrag onbewust op de mensen om ons heen aanpassen. Het maakt het voor ons mogelijk om in allerlei verschillende groepen razendsnel te ‘blenden’.

Film 3 (7:36 min) : Het wij/zij-effect. Wij/zij gedrag is in iedere organisatie een bekend fenomeen en dat is niet zo gek. We hebben dit effect namelijk bitter hard nodig om ons verbonden te voelen in onze eigen groep. Hoe werkt dat en hoe kun je deze kennis in je voordeel gebruiken?

Film 4 (2:14 min): Hoe ontstaan trends en rages? Trens en rages zijn een mooi voorbeeld over hoe wij ons gedrag onbewust aanpassen op hoe de mensen om ons heen zich gedragen. Om dat te begrijpen moeten we ook meer weten over informeel leiderschap. In dit filmpje een korte introductie naar de volgende filmreeks over informele leiders.

Informele leiders: Hoe een groepshiërarchie onbewust ontstaat.

Film 1 (7:05 min) Hoe ontstaat een hiërarchie? Informele leiders en een groepshiërarchie ontstaan altijd heel spontaan in een groep, daar hoeven we niets voor te doen. Maar hoe gaat het in zijn werk? Aan de hand van de 3 systemen theorie van Judith Harris licht ik dit toe.

Film 2 (1:49 min) Hoe ontstaan stereotypes? Stereotypes en vooroordelen kunnen hele nare gevolgen hebben voor groepen mensen. Toch is het vormen van stereotypes nuttig voor ons groepsgedrag. Dat vraagt om een toelichting.

Film 3 (5:45 min) Groepsgedrag in de praktijk. Aan de hand van een bekend filmpje over een danser op de heuvel licht ik toe hoe gedragsverandering in een groep spontaan en van binnenuit plaatsvindt. En wie is in dit voorbeeld nu precies de informele leider?

Film 4 (7:18 min) Informele leiders in de organisatie. In organisaties heb je 2 soorten leiders: informele leiders en formele leiders. Zij hebben allebei hun eigen vorm van macht. En om productief te zijn hebben beide leiders elkaar hard nodig. Maar hoe verenig je hen met elkaar?

De derde hypothese: Samenwerking hoeven we niet te leren, het zit bij ons in het bloed.

Film 1: (6:03 min) Onze egoïstische genen. Onze genen hebben slechts één doel: overgedragen worden naar de volgende generatie. En al het gedrag dat hierbij helpt wordt in een diersoort versterkt. Inzicht in ‘het egoïsme’ van onze genen helpt ons om te begrijpen dat ons gedrag mooie en minder mooie kanten heeft. En dat helpt om elkaar hierom minder te veroordelen.

Film 2: (4:47 min) Het sociale dilemma. Het sociale dilemma is uniek voor de mens en vloeit voort uit onze egoïstische genen. Kies ik voor mezelf of kies ik voor de groep? Het sociale dilemma verklaart waarom we ondanks dat we erg goed kúnnen samenwerken, we het lang niet altijd doen.

Film 3 (5:01 min). Het belang van wederzijdse afhankelijkheid. Wederzijdse afhankelijkheid is een belangrijke randvoorwaarde om voor samenwerking te kiezen. Maar die kan op vele verschillende manieren verstoord raken in een organisatie. In dit filmpje licht ik de boodschap van het 3 lagen cultuurmodel nog eens kort toe.

Film 4: (5:50 min). Een korte samenvatting. Deze filmpjes geven een heleboel informatie over het hoe en waarom van ons gedrag. Welke punten zijn het belangrijkst om te onthouden? In dit filmpje volgt een korte samenvatting.